Naar de inhoud

Voor ouders

Kinderen: wat ouders kunnen doen

Op deze pagina

Op deze pagina

  1. Eerst dit: je hebt niets verkeerd gedaan
  2. Veel kinderen houden weer op met stotteren
  3. Wat in het dagelijks leven kan helpen
  4. Wat je kunt observeren
  5. Wanneer je hulp moet halen
  6. Behandeling bij kleine kinderen
  7. Uitwisseling met andere ouders
  8. Wat je mee kunt nemen
  9. Bronnen

§ 00 · Kort samengevat

Stottert je kind? Veel kinderen houden er weer mee op. Hier lees je wat je in het dagelijks leven kunt doen en wanneer je hulp moet halen.

Eerst dit: je hebt niets verkeerd gedaan

Als je kind begint te stotteren, is dat verontrustend. Misschien vraag je je af of je iets anders had moeten doen. Het antwoord is: nee. Stotteren ontstaat niet door opvoeding. Het heeft vooral neurologische en erfelijke oorzaken.

Het stotteren begint meestal tussen het tweede en het vijfde levensjaar. Dat is de tijd waarin kinderen heel snel leren praten.

Veel kinderen houden weer op met stotteren

Het goede nieuws: ongeveer 70 tot 80 van de 100 kinderen die beginnen te stotteren, houden er voor de puberteit vanzelf mee op. Niemand kan bij een afzonderlijk kind met zekerheid voorspellen hoe het verdergaat. Daarom is het zinvol goed te kijken en vroeg advies te vragen.

Wat in het dagelijks leven kan helpen

Deze tips zijn suggesties uit vakliteratuur en adviesdiensten. Ze vervangen geen advies van een logopedist.

  • Tijd geven. Laat je kind uitpraten. Kijk er rustig en vriendelijk naar.
  • Zelf wat langzamer praten. Je kind hoeft dat niet als een opdracht te zien. Het verandert alleen het tempo van het gesprek.
  • Niet verbeteren. Zeg niet "Adem eerst even in" of "Zeg het nog eens langzaam". Zulke zinnen laten het kind merken dat er iets niet klopt.
  • Niet voor het kind doorpraten. Wacht tot het klaar is.
  • Minder vragen stellen. Veel vragen achter elkaar geven druk. Becommentarieer liever wat jullie samen doen.
  • Rustige momenten maken. Een paar minuten per dag met je volle aandacht, zonder tijdsdruk, doen kinderen goed.
  • Open praten als je kind erover begint. Je kunt zeggen: "Soms blijft een woord haken. Dat is oké."

Wat je kunt observeren

Het loont om op het volgende te letten:

  • Hoe vaak stottert je kind, en in welke situaties?
  • Spant het zich aan of bewegen gezicht of lichaam mee?
  • Vermijdt het praten of bepaalde woorden?
  • Lijkt het verdrietig, boos of trekt het zich terug?

Als je hier iets van opmerkt, noteer het dan kort. Dat helpt later in het gesprek met de professional.

Wanneer je hulp moet halen

Zoek steun als

  • het stotteren al enkele maanden aanhoudt,
  • je kind zich belast voelt door het stotteren of zich terugtrekt,
  • het zich sterk inspant of aanspant,
  • je je onzeker voelt.

Je hoeft niet te wachten tot het "erg genoeg" is. Vroeg advies kan nooit kwaad. Praat met de huisarts of het consultatiebureau en met een logopedist met ervaring in stotteren. Meer daarover in het artikel "Hulp vinden".

Behandeling bij kleine kinderen

Voor kinderen tot zes jaar zijn er meerdere benaderingen. Het best onderzocht is het Lidcombe-programma, een ouderprogramma met logopedische begeleiding. Volgens een Cochrane-review is de zeggingskracht van de onderzoeken echter slechts laag tot matig. In Duitsland is ook het concept KIDS ("Kinder dürfen stottern", kinderen mogen stotteren) verbreid. Het werd onderzocht binnen het innovatiefonds van de Duitse Gemeinsamer Bundesausschuss.

Belangrijk: zulke programma's horen in handen van een professional. Sagbar biedt ouders kennis en gesprekstips, maar geen ouderprogramma.

Uitwisseling met andere ouders

Veel ouders vinden het helpend andere gezinnen te leren kennen en te merken: je staat er niet alleen voor. Zelfhulporganisaties bieden informatie en contact, bijvoorbeeld Demosthenes in Nederland en, in Duitsland, de BVSS.

Wat je mee kunt nemen

  • Het is niet jouw schuld.
  • Veel kinderen houden weer op met stotteren, maar niet alle.
  • Tijd, rust en luisteren helpen in het dagelijks leven.
  • Vraag vroeg advies. Dat doet geen kwaad en stelt gerust.

Daarna past: Rustig ademen

Bronnen

  1. Cochrane review CD013489: Medicine-free treatment for stuttering in children aged six years and younger
  2. G-BA Innovationsfonds: final report on the KIDS project (Germany, in German)
  3. AAFP 2019: Stuttering
  4. Bundesvereinigung Stottern & Selbsthilfe e.V. (BVSS, Germany)
  5. Demosthenes, vereniging voor mensen die stotteren (Nederland)
  6. Stotteren.nl (Nederland)

Dit artikel vervangt geen logopedie en geen medisch advies. Hulp vinden

Terug naar het overzicht